Քաղաքական մարդու, այն էլ ԱԺ պատգամաւորի խօսքը, յատկապէս միջազգային լրջագոյն հարթակում, հանրային, իրաւական եւ քաղաքական բացառիկ պատասխանատւութիւն է ենթադրում եւ պարտադրում։
Ցաւօք, քաղաքական մեծամասնութիւնը ներկայացնող Հ. Գրիգորեանի պարագայում նրա խօսքի անպատասխանատւութիւնը դրդեց ԵԽԽՎ նիստը վարողին ընդհատել պատգամաւորին եւ փորձել նրան վերադարձնել օրակարգ։
Այնուամենայնիւ, պատգամաւորը հասցրեց մի քանի «գնահատականներ եւ հաստատումները» հրապարակայնացնել, որոնք խոցելի են եւ մերկապարանոց յատկապէս մարդու իրաւունքների, մարդու արժանապատւութեան եւ անմեղութեան կանխավարկածի տեսակէտից։
Մասնաւորապէս՝
1. ԵԽԽՎ-իր պաշտօնական ելոյթում Գրիգորեանը Կաթողիկոսի մասին հետեւեալ հաստատումն արեց՝ նա «directly engaged in unlawful actions towards overthrowing the state of Armenia»՝ այսինքն՝ նա «ուղղակիօրէն ներգրաւուած է Հայաստանի պետութիւնը տապալելուն ուղղուած անօրինական գործողութիւններում»։
Հ. Գրիգորեանը պէտք է, որ իրազեկ լինէր, որ Վեհափառի նկատմամբ առաջադրուած քրէական հետապնդման յօդուածը, որն ինքնին ամօթալի փաստ է եւ առերեւոյթ իրաւական–վարչական հալածանք, ոչ թէ պետութիւնը տապալելու մասին է, այլ դատական ակտի կատարմանը խոչընդոտելու։
Ուրեմն ի՞նչու է խեղաթիւրում կամ մոլորեցընում պատգամաւորը։
2. “His brother is an agent, an international agent, proven by facts, by documents of a ountry that— «Նրա եղբայրը միջազգային գործակալ է», շարունակում է Հ. Գրիգորեանը։
Նախ, պատգամաւորը պէտք է, որ իմանար, որ «international agent» քրէաիրաւական կատեգո- րիա գոյութիւն չունի։ Իսկ, եթէ որեւէ կոնկրէտ երկիր նկատի ունէր, ապա այս հարցում էլ դատական փաստով կամ վճիռով հիմնաւորուած որեւէ մեղադրական գոյութիւն չունի։
3. Սրբազանների մասով էլ նոյնքան մերկապարանոց են եւ մոլորեցնող նրա յայտարարութիւն ները։ Թէեւ պատգամաւորը հաստատում է, որ դատարանը պիտի հաստատի վճիռը, բայց չի զլանում հաստատել, որ “these criminal cases are about alleged terroristic acts against civilians” բառացիօրէն՝ «այս քրէական գործերը ենթադրեալ ահաբեկչական գործողութիւնների վերաբերեալ են»։
Մինչդեռ պատգամաւորը պէտք է իմանար, որ նրանց /17 անմեղներին/ մեղադրանք է առաջադրուել ՔՕ 43-308-րդ յօդուածի 1-ին մասով՝ «ահաբեկչութեան նախապատրաստութիւն», եւ 43-419-րդ յօդուածի 1-ին մասով՝ «իշխանութիւնը իւրացնելու նախապատրաստութիւն»։
Այսինքն՝ ըստ մեղադրանքի նրանց վերագրուողը ոչ թէ ահաբեկչութիւն է, այլ՝ ահաբեկչութիւն կատարելու նախապատրաստութիւն։
Յիշենք, որ «ահաբեկիչներից» ոմանք ոչ միայն ազատութեան մէջ են, այլեւ բնականոն ծառայութեան մէջ են։
Տիկին Գրիգորեանը ԵԽԽՎ-ի միջազգային հարթակում ոչ թէ մասնաւոր անձ է, այլեւ Հայաստանի իշխանական/քաղաքական համակարգի ներկայացուցիչ, որի խօսքն ընկալւում է որպէս պետութեան պաշտօնական քաղաքական դիրքորոշում։
Նրա հաստատումները ոչ թէ սովորական դատողութիւններ են կամ անյաջող ձեւակերպումներ, այլ անմեղութեան կանխավարկածի հետ անհամատեղելի, սահմանադրական եւ կոնվենցիոն պարտականութիւններ եւ իրաւունքներ ոտնահարող յայտարարութիւններ, տուեալ պարագայում՝ բարձրաստիճան հոգեւորականներին վարկաբեկող զրպարտչական բնոյթի հաստատումներ, որոնք ոչ միայն միջազգայնօրէն վարկաբեկում են եւ թիրախաւորում Հայ Առաքելական եկեղեցին, այլև վիրաւորում հարիւր հազարաւոր հայ քրիստոնեաների արժանապատւութիւնն ու զգացումները։
Յիշեցնենք, որ եկեղեցին «բարենորոգելու» իշխանութիւնների նպատակադրումները հակասահմանադրական են եւ միջամտութիւն են եկեղեցու ինքնավարութեանը։
Լիլիթ Գալստեան,
ԱԺ Մարդու իրաւունքների եւ
հանրային հարցերի մշտական յանձնաժողովի նախագահ
30.09.2026
