Հայ դատի Ամերիկայի Արեւմտեան ափի յանձնախումբը խստօրէն դատապարտում է «Medicare» եւ «Medicaid» Services կենտրոնների (CMS) ադմինիստրատոր Մեհմեթ Օզի կողմից վերջերս հնչեցուած յայտարարութիւններն ու հրապարակուած տեսանիւթը, որոնցում Լոս Անջելես շրջանի ենթադրեալ առողջապահական խարդախութիւնները կապւում են «օտար ազդեցութիւնների» հետ, այդ թւում՝ «ռուսահայկական խմբաւորումների», ինչպէս նաեւ հայ ինքնութեան, լեզուի եւ համայնքային ներկայութեան ներկայացումը որպէս յանցաւորութեան ցուցիչ։
Հայ դատի Ամերիկայի Արեւմտեան ափի յանձնախումբը ընդգծում է` խարդախութիւնը յանցագործութիւն է, եւ իւրաքանչիւր ապացուցուած խախտում պէտք է քննուի ու պատժուի օրէնքի գերակայութեան շրջանակում՝ անկախ անձի ծագումից։ Սակայն օրէնքի գերակայութիւնը պահանջում է անյատական կասկած եւ ապացոյցներ, այլ ոչ թէ ակնարկներ կամ ենթադրութիւններ՝ հիմնուած լեզուի, մշակոյթի կամ էթնիկական պատկանելութեան վրայ։
«Հանրային պաշտօնեաները պարտաւոր են պահպանել Սահմանադրութեան թէ՛ տառը, թէ՛ ոգին», — յայտարարել է Հայ դատի Ամերիկայի Արեւմտեան ափի յանձնախմբի նախագահ Օշին Յարութունեանը` յաւելելով․ «Երբ իրաւապահ հռետորաբանութիւնը շեղւում է դէպի էթնիկական ընդհանրացումներ, դա վտանգում է քաղաքացիական իրաւունքները եւ ամբողջ համայնքները։ Ամերիկահայերը, ինչպէս բոլոր ամերիկացիները, արժանի են օրէնքի առջեւ հաւասար արդարադատութեան»։
Հայ դատի Ամերիկայի Արեւմտեան ափի յանձնախումբը, նշում է․ «Ամերիկահայերի համար՝ Հաեօց ցեղասպանութեան ժառանգութիւնն ու մէկ դարից աւելի շարունակուող ժխտման փորձերը հաշուի առնելով՝ նման հռետորաբանութիւնը պարզապէս խօսք չէ, այլ վտանգաւոր պատմական օրինաչափութիւնների կրկնութիւն։ Առանձնայատուկ մտահոգիչ է, որ այս ուղերձները հնչում են դաշնային պաշտօնեայի՝ հանրային առողջապահական ծրագրերի պաշտպանութեան համար պատասխանատուի կողմից։
Հայ դատի Ամերիկայի Արեւմտեան ափի յանձնախումբը զգուշացնում է, որ այսպիսի ձեւակերպումները փաստացի վերածւում են հանրայնօրէն տարածուող ատելութեան խօսքի՝ խրախուսելով ամերիկահայ բիզնեսների եւ մասնագէտների նկատմամբ հետապնդումները եւ հիմք ստեղծելով խտրական իրաւապահ գործելակերպի համար։
Հայ դատի Ամերիկայի Արեւմտեան ափի յանձնախումբը կոչ է անում Օզին եւ CMS-ին՝
- անյապաղ հետ վերցնել եւ ուղղել այն հռետորաբանութիւնը, որը ենթադրեալ խարդախութիւնը կապում է հայկական ինքնութեան, լեզուի կամ մշակոյթի հետ,
- ապահովել, որ բոլոր քննութիւնները լինէն խիստ ապացոյցների վրայ հիմնուած եւ ոչ խտրական,
- հրաժարուել համայնքների նկատմամբ հաւաքական մեղադրանքից
- համագործակցել համայնքային կառոյցների հետ՝ վստահութիւնը վերականգնելու եւ քաղաքացիական իրաւունքների լիարժէք պաշտպանութիւնն ապահովելու համար։
Յանձնախումբը վերահաստատում է. հայ ամերիկացիները Միացեալ Նահանգների եւ Կալիֆոռնիայի հպարտ ու արժանապատիւ քաղաքացիներ են։ Կառավարական հաղորդակցութիւնը, որը խթանում է հայատեացութիւնը կամ վտանգի տակ է դնում համայնքի անվտանգութիւնը, անընդունելի է։
Հայ դատի Ամերիկայի Արեւմտեան ափի յանձնախումբը պատրաստ է աջակցել խիստ, օրինական եւ արդար պայքարին ընդդէմ խարդախութիւնը՝ միաժամանակ պաշտպանելով քաղաքացիական եւ մարդու իրաւունքները բոլոր համայնքների համար։
Յանձնախումբը նաեւ նշում է՝ Կոնգրեսի բազմաթիւ անդամներ հետեւողականօրէն հանդէս են եկել ամերիկահայերի եւ այլ փոքրամասնութիւնների դէմ ուղղուած ատելութեան խօսքի, էթնիկական թիրախպաւորման եւ խտրականութեան դէմ։ Այդ յայտարարութիւններն ու գործողութիւնները ընդգծում են երկկուսակցական ակնկալիքը, որ դաշնային իրաւապահ գործունէութիւնը մնա ապացոյցների վրայ հիմնուած եւ լիովին համապատասխան քաղաքացիական իրաւունքների պաշտպանութեան պահանջներին։
ՀՅԴ Հայ դատի կենտրոնական գրասենեակ
29 յունուար 2026թ.
